czwartek, 22 sierpnia 2019

Przystanek XLII: Czerwona królowa - znowu


Autor: Victoria Aveyard
Tytuł serii: Czerwona królowa
Wydawnictwo: Moondrive/ Otwarte
Rok wydania: 2015-2018
Ilość tomów: 4 + dodatki
Gatunek: Literatura młodzieżowa, fantastyka
Ogólna ocena: 1/10
Czy wnerwiła Kocyk? <Kocyk ostentacyjnie wyczłapuje z pokoju>


Nie wiem, dlaczego, ale jednak powróciłam do tych tomiszczy, zadziwiając siebie, być może innych, przerażając natomiast Kocyka, który w tej recenzji nie będzie uczestniczył.

Zacznę od: czy było tak strasznie jak się zaczęło? Tak, a nawet gorzej. Pierwszy i ostatni tom serii są najlepsze, ale tylko dlatego, że na początku nie wiemy, co nas czeka (no i tom nie ma tylu zniechęcająco wiele stron, choć liczba prawie 500 robi wrażenie), a w końcowym - bo lada chwila to się wszystko skończy. Po co powstały środkowe tomy, wciąż nie mam pojęcia, ale poślęczałam trochę nad tym wyłącznie po to, by mieć nad czym ponarzekać. Straconego czasu nikt mi nie zwróci, więc do dzieła!

Jeśli jeszcze raz przeczytam porównania tej serii do "Igrzysk śmierci", to nie wiem, co zrobię z komputerem! Podobne jest wyłącznie to, że autorka podkradła pomysł na stworzenie: 1) świata w dalekiej przyszłości, 2) w którym dzieci wysyłane są na bezsensowną śmierć, 3) główną bohaterką jest dziewczyna, 4) uwikłana w trójkąt miłosny pt. "kogo ja biedna mam wybrać?" i "przecież ja na to nie mam czasu, muszę ratować bliskich". Tyle że słuchanie przez dwa tomy o poczynaniach bohaterki (a raczej "bohaterki") z pierwszej ręki, tzn. pisane są w 1 os., to już jak cios w żebra, poprawiony kolankiem w mordkę. O tym rozpisałam się we wcześniejszej recenzji. Ktoś musiał autorce niewyraźnie napomknąć, że tyle przetrwać się jednak nie da, bo od trzeciego tomu pojawia się rozdział na poszczególne postaci i dzięki temu zabiegowi nie musimy wysłuchiwać ciągłych bredni Mare o tym, jaka ona jest dzielna, mądra, piękna, doświadczona przez brutalny los, a przy tym niezwykle skromna (tak, możemy posłuchać o tym od innych). Pozjadała wszystkie rozumy, a i tak jest najgłupsza w całej puli młodzieżowej literatury.

Chodźmy do książulków. Ten królewski kwiat nie jest znowu taki piękny, choć muszę stwierdzić, że Maven to najmocniejsza postać tej serii (a że wszystkie są nazbyt słabe, ten naprawdę się wybija), ale kim byłaby autorka, by tego nie zepsuć? Gdy Maven dochodzi do głosu i możemy odczytać jego przemyślenia, to... żal. Traci całkowicie na swoim uroku, prosto jak z Rysów do kopalni. I z podobną gracją. W "Królewskiej klatce" został wplątany w jakiś ruch sadomaso, który jednak zostaje poprowadzony inaczej (w końcu młodzieżówka), ale przynajmniej ma to sens (Maven inaczej nie potrafi wyrazić swoich uczuć do Mare). A może nie o to chodzi? W każdym razie Mavena jestem w stanie zaakceptować, ale poczynań Mare? I kto tu komu wyprał mózg? Nie wiem, gdzie tam logika... Niby ledwo chodzi, myśli, osłabiona przez kamień (działa tak przez całą serię, więc nie wiem, w czym problem, hehe), a jednak wciąż zaabsorbowana jest cieplejszymi odruchami Mavena (ale niech będzie, że to syndrom sztokholmski) i dalej brnie w bezsensowne rozmyślania lub jeszcze gorsze działania (te jej próby ucieczki? No co to niby ma być? A przemowy? Niby jak miały ochronić jej przyjaciół?).

Czekajcie, coś mi się jeszcze tu pałęta pod nogami... Ach, no tak! Jest jeszcze drugi książę, Cal (niby nosi jakieś zabawnie długie imię, ale po co o tym wspominać?), kompletnie bezbarwny, stereotypowy mięśniak, który szuka okazji, by pokazać gołą klatę. Nudziarz, nie bardzo wiem, co o nim napisać. W książce publicznie uznawany jest za niedecyzyjnego, mimo że to bezwzględnie dobry strateg na polu bitwy (tak, mnie też tu coś nie gra, jak za każdym tutejszym zakrętem). Szczerze mówiąc, mógłby nie istnieć, ale Mare musi w końcu z kimś się przecież przespać (och nie, spoiler).

Oczywiście, jak w historiach tego typu, musiał pojawić się wątek LGBT. Tym razem są to lesbijki. Evangeline postanowiła zapałać miłością do dziewczyny, skoro spośród książąt totalnie nie ma w czym wybierać. Niby przechodzi jakąś tam przemianę z wroga Mare do psiapsiółki, ale jest to tak przerysowane, że aż mi szkoda. Ponadto ta jej wybranka... Niby nie chce być postrzegana jako bezwolny pionek przesuwany z miejsca na miejsce, ale... no właśnie tego chce. Ach te kobiety? Z kobiecych postaci najbardziej polubiłam córkę generała, Farley. Miała przynajmniej jaja, ale jej pseudosarkastyczne odzywki czasem żenowały swoim poziomem. Z porywczej kobiety-żołnierza zmiękła sporo pod koniec, ale jej przemiana przynajmniej poprowadzona została z sensem, tak w ogólnym zarysie (było trochę spięć, to nie ideał).

Coś trzeba powiedzieć o zakończeniu serii. Naprawdę się cieszę, że to już koniec, naprawdę. Nie życzę nikomu takiej przygody. Jeśli już, przeczytajcie pierwszy i ostatni tom. Akcja się wlecze, niby na pokładzie mamy dorosłych, a i tak zachowują się jak dzieci, walcząc o przywództwo i Bóg wie co jeszcze zamiast układać sensowne plany natarcia. Ja nie wiem w ogóle, dlaczego nastał happy end, to musiał być przypadek, jak wszystko, co dzieje się z udziałem Mare (która i tak uważa, że wszystko zawdzięcza sobie). Ach, najbardziej irytująca postać świata! Szkoda mi Mavena tylko i nie dlatego, że spotkał go tak "smutny"(a raczej śmiertelny) koniec, ale że tak to poprowadzono (zmarnowany potencjał). Reszta to czyste "żyli długo i szczęśliwie" z tęczą w tle, ale do tego akurat nie ma nic złego.
Na zakończenie muszę dodać, że serce mi krwawi otwartą raną, że takie gryzmoły dostają nagrody i ktoś je "docenia", pchając nam w łapy, a prawdziwe perełki zostają zepchnięte gdzieś na boczne tory. Mam nadzieję, że po prostu nikt ich nie czyta, oceniając po okładce lub po uroku autorki, a nie że ma tak zajechany gust, choć z drugiej strony... To chyba jeszcze gorzej. W każdym razie jestem przerażona tym, co dzieje się na rynku wydawniczym i powiem szczerze, że zaczynam tracić nadzieję. Nic dziwnego, że społeczeństwo (podobno) nie czyta lub czyta coraz mniej, skoro takie pierdoły są chwalone jako wartościowa literatura. Ja wiem, że od literatury młodzieżowej się za wiele nie wymaga, ale błagam, wymagajmy przynajmniej podstaw. Czy to wiele, prosić o logikę i normalnego głównego bohatera? Sama zastanawiam się w tej chwili poważnie nad wyprzedażą całego zbioru i porzucenia książek w cholerę.

Mam nadzieję, że marzenie autorki o powstaniu filmu opartego na tej serii się nie spełni. Chociaż? Może scenarzyści naprawą jej błędy...


wtorek, 25 czerwca 2019

Przerwa techniczna


Będzie przerwa do połowy lipca, na wakacje pod palmą (uschniętą warszawską palmą, w końcu to Nowy Świat).


Z tego względu zblazowany ostatnio Kocyk oraz ja życzymy wszystkim Wesołych... Wakacji!


Do zobaczenia!



Przystanek XLI: Ali w Krainie Czarów Vázquez-Figueroa


Autor: Alberto Vázquez-Figueroa
Tytuł: Ali w Krainie Czarów
Wydawnictwo: Wydawnictwo Dolnośląskie
Rok wydania: 2005
Ilość stron: 192
Gatunek: Literatura piękna
Ogólna ocena: 9/10
Czy wnerwiła Kocyk? A czymże może być wnerwianie? <Kocyk robi wielkie oczy>

Znana jest moja ewidentna miłość do "Alicji w Krainie Czarów" oraz obojętnie jakiś przeróbek na tym polu, poczynając od filmów, mang, książek, a kończąc na samoprzylepnych karteczkach (kocham!). Wiadomo więc, jakim cudem sięgnęłam po tą pozycję (tak, wystarczyło przeczytać tytuł). Podobnie jak książka islandzkiego autora, i Ali musiał odczekać swoje na półce, by w kryzysie portfela zaczęłam sięgać po lektury dawno kupione.

To ciekawa pozycja, dlatego ją tutaj poruszam. Fabuła niczym nie zaskoczy, język również nie jest tu jakimś niezwykłym narzędziem (niknie na tle historii). Opowieść dotyczy Alego Bahara, Beduina prosto z pustynnego pustkowia, który nagle trafia do Krainy Czarów - USA. Człowiek, który nigdy nie poznał cywilizacji, mówi w odmiennym języku, do tego posiada "specyficzny wygląd" i pewną "niepełnosprawność" (za taką uważana jest w jego wioseczce, co to jest, chciałabym nie zdradzać xD), nagle sam musi się odnaleźć w rzeczywistości, w której wszystko wywrócone jest do góry nogami (znamienna scena, gdy deszcz pada z gruntu, a to tylko natrysk na trawnikach).

Brzmi pięknie, jak na literaturę piękną przystało. To teraz trochę o innej stronie, bardziej sensacyjnej - służby specjalne interesują się Alem, ponieważ wygląda jak Osama bin Laden i chcą go wykorzystać w politycznych rachunkach, ale coś idzie nie tak i Ali sam trafia do ogromnego państwa. Tylko cudem ukrywa się przed goniącymi go agentami, reporterami i wysłannikami al-Kaidy. Ten ogólny absurd (choć w sumie dość prawdopodobny) zmienia całą alicjowatą historię. Akcja rozgrywa się na trzech płaszczyznach - Ali odkrywa zupełnie nowy świat (wyposażony jest w telefon, którym kontaktuję się co rusz z ojcem i siostrą, przekazują niesamowitości, które spotyka), komandosi za wszelką cenę próbują uchwycić wymykającego się w nieprawdopodobny sposób Beduina, a świat zaabsorbowany jest poczynaniami nowego bin Ladena (również oryginał jest zaskoczony), który radzi sobie aż za dobrze. Ali w ogóle niczego się nie boi, nie rozumie, jakie mu może grozić niebezpieczeństwo, toteż w zasadzie podróżuje niczym turysta, dziwiąc się na każdym kroku, podziwiając każdą drobną rzecz (spotyka aktorkę u której zamieszkuje, a raczej się ukrywa i poznaje ją bardzo... dogłębnie, dzięki swojemu mankamentowi, o którym wspominałam wyżej). Książkę można traktować jak pewną komedię, mimo że nikt tam otwarcie się nie śmieje - humor uzyskuje się poprzez absurdalne sytuacje oraz niesamowite zbiegi okoliczności. No i nikt nie ginie, mimo że przecież mamy do czynienia z organizacją rządową oraz terrorystyczną.

Na minus jest okładka. Oryginalna mi się podobała, ale ta? Nie umywa się, ale prawidłowo nakierowuje treść, o czym będziemy czytać, więc nie mogę jej zjechać tak, jakby tego chciała. Książka idealnie obrazuje zderzenie dwóch kultur, ale robi to w dystyngowany sposób, nie nachalnie, bardziej komediowo. To lekka książka, do tego dość krótka, ale daje do myślenia. Każdy polubi Alego.

poniedziałek, 24 czerwca 2019

Przystanek XL: Niebo i piekło Stefánsson


Autor: Jón Kalman Stefánsson
Tytuł: Niebo i piekło (tom 1)
Wydawnictwo: W.A.B
Rok wydania: 2011
Ilość stron: 240
Gatunek: Literatura współczesna, islandzka
Ogólna ocena: 9/10
Czy wnerwiła Kocyk? <Kocyk przeczy nibygłówką, wzdycha zaspokojony>


Do tej książki dotarłam dość niespodziewanie - na wakacjach zanurkowałam do pudła z tanimi książkami (jak prawdziwy książkoholik przywiozłam znad polskiego morza więcej książek niż piasku). Jak to się skończyło? Rzecz jasna ten tom odsiedział swoje na półce, zanim stał się wreszcie moją lekturą. Mogę tylko bić się w piersi, powtarzając raz po raz: "dlaczego tak późno?!"

No nie wiem. Mogę tylko skarżyć się na "słabą reklamę" wartościowej literatury.

Lektura tej przecież niewielkiej książeczki (bo co to jest dla nas 240 stron?) jest w zasadzie niewdzięczna. Nie dość, że przez połowę nic się nie dzieje, a czytelnik idzie po niej jak po "Zbrodni i karze", przedzierając się przez kolejne słowa niczym przez największą dżunglę świata, to jeszcze nie wszystkie aspekty życia małej nadmorskiej wioski będzie w stanie w ogóle zrozumieć. To nie jest książka do połknięcia przez jeden wieczór, warto ją pomacać przez dziesięć stron, a potem zostawić, aby przetrawić w spokoju, z dala od islandzkiego klimatu. Przemyśleć. A potem hop!

Specyficzna wioska rybacka nie ma łatwego życia. To codzienność zakreślona przez morze i krnąbrną pogodę, to od nich zależy los mieszkańców. Jeden z rybaków żyje jeszcze literaturą, o którą ciężko w takim miejscu, więc cenią ją podwójnie, dzieli się nią również z chłopcem, którego imienia nigdy nie poznamy, wciąż nieprzystosowanym do burzliwe spokojnego bytu rybaka. Na rzecz kolejnego wersu z "Raju utraconego" Miltona zapomina o płaszczu i z tego błahego powodu ginie podczas burzy, bo "Śnieg, mróz i północny wiatr są silniejsze niż słowa". To zupełnie zmienia nastawienie chłopca, który mocno przeżywa śmierć przyjaciela i postanawia pójść za nim - popełnić samobójstwo. Odkłada jednak tę decyzję, postanawiając najpierw oddać przeklętą książkę właścicielowi, a do tego potrzebna jest długa droga w nieznane. Tak, stąd właśnie jeszcze dłuższe rozmyślania, do których trzeba przywyknąć. To w ogóle książka zmuszająca nas do myślenia - zagmatwane historie mieszkańców, beznadziejność, której bohaterowie nawet nie próbują zmieniać, w myślach skazani na porażkę, ciężki klimat islandzkiej natury, ach, opisy przyrody, ponura wioska, przerażający żywioł oraz chłopiec, który ma dość. Tracąc przyjaciela i miłość do literatury uznaje, że nie ma już nic, nawet życia, stoi na krawędzi. Podróż, jak to zawsze bywało z tym motywem, czy to u Odyseusza, czy innych, będzie się wiązała z przemianą bohatera, jego dojrzewaniem. Kto wie, może w trzecim tomie poznamy wreszcie jego imię? (jeśli przeżyje)

Co zasługuje na szczególną pochwałę? Ano język. Język! Miodzio. Niezwykle plastyczny, składający się niemal z samych uroczych cytatów, ale nie nachalnych, tylko subtelnych i pięknych, w sam raz na notkę do kartkowych kalendarzy. Dialogi pojawiają się rzadko, jest za to sporo opisów i może dlatego początkowo wydaje się, że książka się rozciąga w czasie jak makaron spaghetti. Trzeba się wczuć w atmosferę tej książki, poczuć zimno na skórze, wyobrazić sobie tę wioską o ciężkim klimacie, a przygoda będzie nieziemska. Ciekawe są również imiona bohaterów (no islandzkie), które trudne są do wymówienia... Szkoda, że nikt nie pomyślał o słowniku, jak to w ogóle czytać (ale nie narzekam, dobrze?).

Z tego, co się naczytałam w błogich czeluściach internetu, to jest pierwszy tom trylogii. Nie mam zielonego pojęcia, co będzie dalej i trochę sobie tego nie wyobrażam, bo jak dla mnie finał w tym tomie jest satysfakcjonujący, powiedziałabym nawet - idealny, nie zauważyłam przerwy z niedomówieniem. Dlaczego to psuć? (tak, jestem pesymistą). Oczywiście, po tak wyrafinowanej przygodzie w przyszłości zabiorę się za resztę, ale tom trzeci jest jeszcze w przygotowaniach, więc poczekam sobie na całość (strasznie u nas wolno wychodzą tłumaczenia). W tej chwili gorąco zachęcam po tom numer jeden i proszę nie podawać mi żadnych spoilerów z drugiego! Choć byłaby to porządna kara dla mnie, za te nadprogramowe informacje przy recenzji niektórych książek... Tak, jestem ich świadoma, taki ze mnie diabeł.

piątek, 21 czerwca 2019

Przystanek XXXIX: Chłopcy Ćwiek


Autor: Jakub Ćwiek
Tytuł: Chłopcy (tom 1)
Wydawnictwo: Sine Qua Non
Rok wydania: 2012 (wznowienie 2014)
Ilość stron: 320
Gatunek: Fantastyka,
Ogólna ocena: 4/10
Czy wnerwiła Kocyk? <Kocyk ostentacyjnie ziewa, nie komentując>

Powracający znowu wulgarny i rubaszny Jakub Ćwiek za pomocą serii o "Chłopcach"... Długo się wahałam, czy w ogóle o niej napomykać. Z góry mówię, że mnie nie przypadła do gustu, aczkolwiek miała parę lepszych ujęć.

Powiedziałabym, że to bardziej proza męska (chłopięca?), bo wydaje mi się, że oględne żarciki chyba tylko do takich czytelników będą jakoś trafiać (ponadto nie wybrednych). I owszem, są gangi motocyklowe, skórzane kurtki, warkot silników oraz to głośne BANGARANG! jak chce autor, ale... taki świat jakoś nie powala, a i rozrywką jest dość mierną, dlatego ja nie sięgnęłam (i nie zamierzam) po drugi tom (są trzy, o ile się nie mylę). Ale kto wie, jak ktoś się nudzi i nie oczekuje za wiele, może się pobawić. Uwaga! Nie czytać o "Kłamcy", bo się człowiek grubo rozczaruje.

Można się domyślić z ogólnego nawiązania do Piotrusia Pana. Są Zagubieni Chłopcy, trochę więksi od tych bajkowych, starsze są również zabawki, jakie ich interesują, poszerzone o sferę seksualną (bo kobiety również sobie chętnie czasowo przyprowadzają, o czym autor chętnie napomyka; zawsze gotowe któregoś zadowolić, wyjęte niczym z pornosów). Syndrom Piotrusia Pana jednak im został, niewiele się zmieniło. Chłopcami opiekuje się Dzwoneczek (nazywana "mamą", co w ogóle budzi porównania do burdelu), trzymając ich jakoś w ryzach, choć jest to trudne z bandą wydoroślałych urwisów, którym brakuje podstawowych zasad. Wróżka też jest starsza (i większa), ma być seksowna i rzecz jasna prowokować swoją seksualnością do konkretnych czynów. Tylko z Piotrusiem jest jakiś problem...

No i tak, dzieciństwo ma być zdeptane, chłopcy (i nie tylko) dorośli, ale w głowie w sumie zostało im to samo, czyli nic. Bajkowa niewinność wdepnęła w dorosłość i ten zabieg akurat był interesujący (poniekąd). Na szczęście krajobraz ich otoczenia trochę się zmienił; ma być to realny świat (pseudopolski), którego problemów zwykli obywatele nie zauważają, wlepieni w te swoje smartphony (choć pewna kelnerka już wie, że to tak nie działa). Wprowadzenia do pseudopiotrusiowego życia nie ma, akcja zaczyna się od razu (niektórzy tę akcję nazywają wartką; ja nie). Nie wiem, czy warto opowiadać fabułę... Dodano kilka wątków, ponadto dawni kompani Piotrusia nie kręcą się w kółko bez sensu, mają misję do wykonania (bardziej zombiastą). To wszystko i tak już było.

Trzeba pamiętać, że to niezobowiązująca rozrywka dla męskiej rzeszy odbiorców, dlatego moja ocenia może być subiektywna (baaa, pewnie, że jest). Jaskrawi bohaterowie, liczne nawiązania do popkultury, szowinistyczne dowcipy prawie na każdej stronie... To tak w skrócie.

Czytacie na własną odpowiedzialność. Kolejne tomy również.


czwartek, 20 czerwca 2019

Przystanek XXXVIII: Ciemność płonie Ćwiek


Autor: Jakub Ćwiek
Tytuł: Ciemność płonie
Wydawnictwo: Fabryka Słów
Rok wydania: 2008 (wznowienie 2015)
Ilość stron: 312
Gatunek: Fantastyka, groza
Ogólna ocena: 8/10
Czy wnerwiła Kocyk? Nie! <Kocyk ogląda zdjęcia starego katowickiego dworca>

Źródło: taniaksiazka.pl

Jakuba Ćwieka chyba nie trzeba przedstawiać. Poznałam go poprzez serię „Kłamcy”, ubóstwiając te wychodzące dopiero co tomy razem z pewną rzeszą chwilowych kłamcomaniaków. Wspomnianą serię polecam każdemu (ale bez uzupełnienia, bo to jakaś ściema), zawiodłam się jednak na „Ofensywie Szulerów” (nie byłam w stanie nawet tej książki dokończyć)… Jednym słowem? Już się streszczam: Ćwiek ma swoje wzloty i upadki.

„Ciemność płonie” to książka odmienna od jego dotychczasowych (zresztą, podobnie jak teraźniejszy „Szwindel” – zupełnie nie fantastyczny). Może nie spodobać się każdemu, ale tym, co trochę poznali starszą wersję Katowic (zawsze można wygooglować), to książka o wielu walorach. Miejscem akcji jest głównie dworzec oraz rejony przy placu Miarki, a także okolice Korfantego z ulicą Moniuszki, czyli coś, co podobnie jak Ćwiek dobrze znam ze swoich uczelnianych wojaży (też studiowałam na Uniwersytecie Śląskim). Należy dodać, że gdy książka została wydana, dworzec niestety wyglądał inaczej (wybitnie PRL-owski, przed remontem, dzisiaj połączony z Galerią Katowicką), dlatego wielu czytelników może się zdziwić. Ten specyficzny klimat dawnego prawdziwego dworca (galerio-dworzec to nie dworzec!) dobrze zapisał się na kartach tej książki. Kto zresztą przynajmniej dwa razy dziennie zaiwaniał po tych długich dworcowych schodach nigdy nie zapomni! A jeśli bywało, że trzeba było przez niego przejść w nocy całkiem samemu... Już współczuję (tak, jak też).

Charakter książki jest fantastyczny, ale i mroczny. Czasami może nawet horrorowy. Wyjątkowo oddaje atmosferę dawnego dworca po 22. Ciemność zyskuję swoich wybrańców, co wcale przyjemną rzeczą nie jest. Gdy odda się tajemniczą monetę, traci się ochronę i Ona może cię dopaść. Katowicki dworzec jest wtedy jedynym miejscem, gdzie można znaleźć schronienie – tak Ćwiek tłumaczy liczną rzeszę bezdomnych na dworcu. Tak również trafia studentka kulturoznawstwa, Natalia, która w przypływie litości traci monetę na rzecz nieznajomego, przyjmując na siebie jego klątwę. Od tej pory jej życie ulega zmianie. Ale nie ma tak pięknie; Natalia uczy się dworcowego życia i nie zadzierania z Ciemnością, która jednak o wspomniany budynek w końcu się upomni i wtedy gdzie uciekać?

Wybrańcem Ciemności można stać się w każdej chwili, gdy tylko odda się swoją monetę. Stąd autor wbudował pewne studium na temat natury ludzkiej – są ludzie oddani innym, są ludzie zbyt egoistyczni, by o innych myśleć lub po prostu nie mają wyjścia (choć zawsze jakieś wyjście istnieje). To też pewne gdybania, dlaczego tak boimy się ciemności. W głowie zostały mi fragmenty mrocznych i przerażających wizji chwytającej Ciemności (mocno sugestywne opisy). Dobrze zostało również oddane posępne dworcowe życie. Wyczytałam, że autor sypiał na dworcu przez pewien czas, aby wczuć się w klimat oraz pozbierać historie niektórych bezdomnych z pierwszej ręki (w takim razie opisy postaci są prawdziwe) i urealnić fabułę.

Napięcie jest dawkowane, tajemnice (i zakamarki) dworca oraz Ciemności odkrywane powoli i umiejętnie, akcja nie przynudzająca (jak na ponad 300 stron to mało!), to wszystko sprawia, że tę książkę czyta się sprawnie i szybko. „Ciemność płonie” to głównie mroczny styl, podporządkowany ciemnym tunelom dworca oraz niebezpieczeństw ze strony Ciemności. Warto dodać, że rubaszny humor znany z „Kłamcy” lub „Chłopców” będzie tu ograniczony, dlatego fani Ćwieka mogą się nieźle zdziwić (ale według mnie - na lepsze). To bardziej mroczna fantastyka z elementami reportażu o ludziach bezdomnych i katowickich realiach niż kolejna książka z popularnego nurtu tych wulgarnych i fantastycznych, wciągających elementy popkultury jak biały proszek. Spore brawa dla autora – pokazanie się z różnych stron ram gatunkowych wymaga talentu.

Ze swojej strony nadmienię, że wszystko, co nie jest kolejnym mieleniem „Kłamcy” (ile powstało już uzupełnień??) jest dla mnie na plus.


środa, 19 czerwca 2019

Przystanek XXXVII: Samotność Anioła Szmidt



Autor: Robert J. Szmidt
Tytuł: Samotność Anioła Zagłady (Adam)
Wydawnictwo: Fabryka Słów
Rok wydania: 2009 (wznowienie 2015)
Ilość stron: 366
Gatunek: Postapokalipsa, science fiction
Ogólna ocena: 6/10
Czy wnerwiła Kocyk? Nie, dała do myślenia <Kocyk schowany w bazie z poduszek>

Może warto jeszcze tego Szmidta trochę pomęczyć? Może tak, może nie. Powiem szczerze, że po tę pozycję sięgnęłam dość przypadkowo z dwóch powodów: tytuł dotyczący w jakimś nieokreślonym sensie „zagłady” oraz nazwisko autora, bo jednak poprzednia jego książka okazała się niemałą rozrywką. Więc brniemy dalej.

Poznajemy Adama i Sue (gdzie, do cholery, Ewa?!), pracowników tajnej bazy rządowej, którzy w zasadzie mają jedną rzecz do roboty – pilnowanie guzika. Ale nie byle jaki do guzik; naciśnięcie go powoduje odpalenie rakiet na miarę Armagedonu. No i co oni, rzecz jasna, robią? Naciskają go. Bo „show must go on”. Na usprawiedliwienie warto dodać, że przychodzi rozkaz wykonania tej czynności, a Adam i Sue są przekonani, że to tylko pozorowane ćwiczenia mające za zadanie sprawdzić ich przydatność, więc odpalają tę zagładę, a potem udają się na stuletni sen, podczas którego planeta się zregeneruje, a „bogate ziomki” (kogo było stać na drogi bunkier ratunkowy, a także informację, kiedy nastąpi program „zagłada”) oraz szczęśliwcy podobni do Adama i Sue przyczynią się do ponownego jej zaludnienia, ale „coś” idzie nie tak i Adam zostaje sam, do tego budzi się wcześniej.

„Nie powiem: Świeć Panie nad ich duszami… bo one same muszą teraz nieźle świecić” mówi sarkastyczne hasełko z okładki (ale w te hasła szmidtowskie już nie wierzę, dokładnie od poprzedniej przygody). Sporo tu tego sarkazmu, choć nie tak dobrego, jak w poprzedniej książce. Ponadto autor ewidentnie nie pała miłością do polityków i bogaczy, o czym przypomina "ironicznie" na niemal każdym kroku, ponadto (SPOILER!) wciela zabójczy plan przeszukiwania bunkrów (bawi się trochę w „Piłę”, tyle że nikt nie wychodzi z tego cało) i bynajmniej nie w celu odszukania bratnich dusz. W ogóle adamowy racjonalizm powoli upada, a on oddaje się małym szaleństwom (scena ze szkieletami), więc nie ma co się dziwić zakończeniu.

Jak ruszyła fabuła? W zasadzie jakby w ogóle nie ruszyła, zamarła. Ma mocny wstęp i zakończenie, a środek jakoś trzeba przeżyć. Nie ukrywam, to książka nastawiona tak, jak się zapowiada, na postapo, czyli zadanie spełnione. Inna sprawa, że o ile na początku coś się dzieje (zawiązanie akcji), to po jakiś dziesięciu stronach mamy podróż głównego (jedynego) bohatera, który przemierza świat, oglądając zniszczenia, analizując własne sumienie oraz głęboko rozmyślając nad naturą swoją i ogólnie ludzkości. Nooo… Jak na ponad 300 stron to trochę nudno, nawet jak na Szmidta.

Zakończenie jest dobre. Na tle całości to można powiedzieć, że najlepsze. Też bardzo pesymistyczne. Ktoś kiedyś mi powiedział, że świat wygląda jak taka wielka odwrócona piramida, która się chwieje już od dawna i tylko patrzeć, kiedy to wszystko pier… ehm… pierwszorzędnie rąbnie w glebę. Szmidt myśli podobnie, ponadto nie widzi szansy dla ludzkości. Zresztą, kto wie? Może właśnie taki szmidtowski scenariusz szykują nam możni tego świata? To w końcu niewykluczone, Szmidt zbudował postapo całkowicie na bazie tego, co już mamy – prognozy końca świata, wojny atomowe między państwami i miejsca „na przeżycie” wykupywane przez najzamożniejsze persony tego świata.

Chyba jednak nie warto uczyć się o literaturze. Czas zacząć budować bunkry… No nie, Kocyk?